|
Greg Lynn draagt voor uit eigen werk
7 maart 2002
Architecten delen hun tijd graag systematisch in.
Le Corbusier verdeelde zijn dag in drie delen: schilderen, architectuur
en stedenbouw. Greg Lynn besteedt 30% van zijn tijd aan onderwijs,
30% aan commerciële opdrachten en 30% aan onderzoek. In de resterende
10 % schreef hij waarschijnlijk het SF verhaal waaruit hij het Berlage
Instituut voorlas. Jeroen Mensink verhaalt.

Welsh National Opera House in de binnenhaven
van Cardiff Bay - Greg Lynn |
 |
Bouwproces
Hoewel alleen al zijn complexe vormen menigeen de mond doen openvallen,
is het ontwerpproces bij Greg Lynn minstens zo interessant als het
uiteindelijke resultaat. De nadruk in zijn pionierswerk lijkt echter
de laatste jaren te verschuiven, ongetwijfeld aangestuurd door verworven
concrete bouwopgaven, naar de productie kant van het bouwproces.
Lynn's lezing van 28 februari in het Berlage Instituut ging dan
ook meer over techniek dan over vorm en ruimte.
De experimentele aanpak van Lynn doet denken van Jean Prouvé,
Renzo Piano en Norman Foster. Genoemde architecten nemen zelf de
verantwoordelijkheid voor 'engineering and prototyping' en dagen
het bouwproces uit zichzelf opnieuw te organiseren. Op het bureau
van Greg Lynn worden tijdens het ontwerpproces prototypes vervaardigd
met een eigen computergestuurde 3d frees ( CNC mill - Computer Numerical
Control)). Daarmee neemt hij onbedoeld ook een deel van de verantwoordelijkheid
van de producent op zich. Lynn acht dit niet zozeer wenselijk als
wel noodzakelijk om producenten te overtuigen van de realiseerbaarheid
van zijn plannen.
'Car prototyping'
Greg Lynn weet de gebruikelijke kritiek, dat hoogwaardige technologie
niet op de bouw thuis hoort en bovendien te duur zou zijn, te pareren
aan de hand van gerealiseerde projecten. Een renovatieproject in
Stockholm, voor het inmiddels verdwenen pglife.com, dient als sprekend
voorbeeld. De prototype bouwer van Saab, die een deel van het interieur
realiseerde, leverde zijn werk op tijd én binnen budget.
De aannemer daarentegen was te laat én ging 100% óver
budget.
Op de bouwplaats zelf zou Lynn het liefst een 'site manager' aanstellen,
in plaats van een aannemer die de regie volledig in handen heeft.
Deze 'manager' zou een team van hoog gekwalificeerde specialisten
moeten aansturen. Specifiekere kennis beter organiseren, dat zou
nieuwe wegen moeten openen. Lynn's enthousiasmerende betoog doet
je geloven dat het bouwproces wellicht ooit nog eens het stenen
tijdperk zal verlaten.

Voorstel van Greg Lynn voor de Bijlmer |
 |
Bijlmer
In het volgepakte zaaltje werd ook de Hollandse Bijlmerflat Kleiburg
getoond. Lynn noemde het project exemplarisch voor zijn huidige
praktijk, waarin hij regelmatig gevraagd wordt 'to rethink large
modernist problems'. De Bijlmerflat is zo'n 'large modernist problem'.
Lynn legt uit dat de voorgestelde ingreep, het aanbrengen van roltrappen
die worden opgehangen aan het bestaande gebouw, letterlijk nieuwe
dwarsverbanden in de bewonersgemeenschap binnen de flat moet brengen.
Het aanhangen van extra openbare ruimte moet de sociale controle
en de gemeenschapszin bevorderen. De open roltrappen doorbreken
de anonimiteit van de gesloten liften en de eindeloze galerijen.
Bovendien zal de extra aangehangen openbare ruimte, die er van buitenaf
uitziet als een 'alien' die zich door het bestaande gebouw vreet,
de strenge gevel een speelser karakter geven.
Of álle, hardnekkige Bijlmerproblemen zich door deze plannen
laten oplossen, valt nog te bezien. Zeker is dat een groot aantal
tekortkomingen van deze flat er door wordt opgeheven.
'Alessi stuff'
Momenteel werkt Lynn, in navolging van Michael Graves, Aldo Rossi
en Frank Gehry, aan een koffie- en theepot (plus accessoires) voor
designreus Alessi. Ook hier wordt geëxperimenteerd met het
productieproces. Lynn zoekt naar een combinatie van standaardisatie
en uniciteit. Zijn voorgestelde ontwerp maakt het mogelijk jaren
lang unieke producten te maken door het slim combineren van een
beperkt aantal in massa te produceren onderdelen. Ook voor dit product
wordt alle 'engineering and prototyping' op het bureau zelf gedaan,
om het productieproces tot in detail te kunnen onderzoeken.
Een uiteindelijk compleet servies doet qua uiterlijk nog het meest
denken aan een los setje organen en zal bij je bezoek zeker niet
onopgemerkt blijven.

Exterieur perspectief van het 'soft ball' project
dat zich bevindt in Greg Lynn's Embryological House 'F' |
Science Fiction
Om te ontsnappen aan de belofte die 'architectuur theorie' veronderstelt,
gebruikt Lynn sinds kort ook Science Fiction als medium om zich
uit te drukken. SF als meer verhalende vorm om gewenste atmosfeer
en ruimtelijke kwaliteit te omschrijven. In zijn te verschijnen
boek 'Embryological House', zal zo'n SF verhaal als hoofdstuk worden
toegevoegd. Een fragment daaruit werd door hem voorgelezen aan de
zaal.
Deze tekst heeft inmiddels de interesse gewekt van het SF channel,
een Amerikaanse tv zender geheel gewijd aan Science Fiction. Dit
televisiekanaal werkt momenteel, gecharmeerd door het beeld van
zijn ontwerpen, samen met Lynn aan verschillende 'leaders' (korte
fragmentjes) gebaseerd op animatiefilmpjes van zijn werk.
Praktisch
Wat Greg Lynn zo interessant maakt, is dat hij niet alleen vernieuwende
vormen van architectuur genereert, maar ook nauw betrokken is bij
de maakbaarheid van deze complexe vormen. Daarbij worden zowel in
het ontwerpproces, als in het productieproces de mogelijkheden van
de computer tot het uiterste benut.
In het nuchtere Nederland valt zo'n in praktische zaken geïnteresseerde
Amerikaanse architect natuurlijk in goede aarde. Het bouwproces
van zijn Bijlmerproject op onze Hollandse bodem zullen we dan ook
nauwgezet gaan volgen.
Jeroen Mensink
informatie: website Greg
Lynn Form
website woningstichting
patrimonium
ArchiNed Nieuws juni 2001: Een
echte Greg Lynn in Amsterdam Zuidoost?
artikel in artbite
|